(0212) 679 32 53

Kamulaştırma Davaları

Kamulaştırma davaları, idarenin bir taşınmazı kamulaştırması işlemine karşı açılan davalar olarak tanımlanabilir. Kamulaştırma ise devletin, bir kişiye ait taşınmazı kamu hizmetinde kullanmak üzere satın almasıdır. İdare, gerekli gördüğü hallerde ve kamu yararını gözeterek kamulaştırma işlemini gerçekleştirebilmektedir. Fakat elbette idarenin kamulaştırma işlemi karşısında taşınmazların maliklerinin de birtakım hakları mevcuttur. Yani vatandaş, kamulaştırmaya karşı korunmasız ve savunmasız bırakılmamıştır.

 

Anayasamızda yer alan hükme göre devlet ve kamu tüzel kişileri, kamu yararını hedef almak kaydıyla özel mülkiyete tabi bulunan bir taşınmazın tamamını ya da bir kısmını kamulaştırma yetkisine haizdir. Kamulaştırma işlemi kamu kurumları veyahut bunlara bağlı olarak çalışan tüzel kişiler tarafından gerçekleştirilebilmektedir. Kamulaştırma yetkisine sahip tüzel kişilerden bazıları; belediyeler ve bakanlıklardır. Kamulaştırma, farklı şekillerde gerçekleştirilebilir. Bunlar;

  • Acele kamulaştırma,
  • Kısmi kamulaştırma
  • Trampa yoluyla kamulaştırmadır.

 

Acele kamulaştırmada isminden de anlaşılacağı üzere acil bir kamu yararı söz konusudur. Dolayısıyla kamu yararının sağlanması ve gecikmeye uğramaması için bu yola başvurulabilmektedir. İdare tarafından acele olarak taşınmaza el konulduktan sonra kamulaştırmayı gerçekleştirecek olan kurum, satın alma usulünü deneyecektir. Eğer bundan bir sonuç alınamazsa kamulaştırma davalarından olan kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davası açılacaktır. Dava açılmaz ise gerçekleştirilen en koyma, kamulaştırmasız el atma olacaktır ve bu durumda maliğin bu işleme karşı dava açma hakkı doğacaktır.

 

Kısmi kamulaştırmada ise taşınmazın bir bölümü kamulaştırılmaktadır. Taşınmazın bu şekilde kamulaştırılmasından ötürü kalan kısımda değer azalması söz konusu olursa yaşanan bu kayıp kamulaştırma bedeline eklenecek ve bu şekilde taşınmaz malikine ödeme yapılacaktır. Fakat eğer değer artışı söz konusu olursa bu halde kamulaştırma bedelinden indirim yapılacaktır. Bir üçüncü ihtimalde ise kalan kısım kullanıma elverişsiz hale gelirse, taşınmaz maliki bu kısmın da kamulaştırılmasını talep edebilir. Bunun için malikin 30 gün içerisinde kamulaştırmayı yapan kuruma başvuruda bulunması gerekecektir. Eğer başvuru neticesinde herhangi bir işlem yapılmazsa malik, kamulaştırma davası açma hakkına sahip olacaktır.

 

Trampa yoluyla kamulaştırmada ise taşınmaz maliklerinin rızası aranacaktır. Bu halde kamulaştırılan taşınmaz ile kuruma ait olan taşınmaz takas edilecektir. Neticede şunu belirtmeliyiz ki kamulaştırmanın türüne bağlı olarak taşınmaz malikinin başvuracağı kamulaştırma davaları da farklılık gösterecektir.

 

Kamulaştırma Bedelinin Tespiti ve Tescili Davası 

Uygulamada sıkça karşılaşılan kamulaştırma davalarından birisi; kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davasıdır. Kamulaştırılmak istenen taşınmazı satın alma usulü ile elde edemeyen idare, bu davayı açarak taşınmaz malikine uygun bir kamulaştırma bedelinin ödenmesini sağlamaktadır. Davanın amacı, kamulaştırma bedelinin tespitidir. Yoksa kamulaştırmanın hukuka uygun olup olmadığını denetlemeye yardımcı olmaz. Fakat eğer taşınmazın maliki, kamulaştırma işleminin hukuken sakat bir işlem olduğu kanaatindeyse bu halde kamulaştırma işleminin iptali davasını açması mümkündür.

 

Kamulaştırma Bedeli

Kamulaştırma Bedelinin Tesili ve Davası

 

Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davası sonucunda kamulaştırma bedeli tespit edilecek ve taşınmaz, idare adına tescil edilecektir. Somut olaya göre taşınmazın tescili yerine terkinine karar verilmesi de mümkündür.

 

Kamulaştırma Maddi Düzeltim Davası

Kamulaştırma davalarından bir diğeri de maddi hataların düzeltilmesi için açılan davadır. Bu dava ancak kamulaştırılan taşınmazın maliki tarafından açılabilmektedir. Taşınmaz maliki, kamulaştırma bedelinin az olduğunu iddia ettiği hallerde bu davayı açabilir. Bu halde taşınmazın gerçek değeri mahkeme tarafından belirlenecektir. Davanın, 30 gün içerisinde açılması gerekir.

 

Netice olarak şunu söylemeliyiz ki özel mülkiyetin korunması temel bir hak olmakla beraber bazen devlet müdahalesi mümkün hale gelebilmektedir. Fakat vatandaşların bu durumda haksızlığa uğramaması ve idarenin düzgün, kanuna uygun bir şekilde işlem gerçekleştirebilmesi adına kamulaştırma davaları açılabilmektedir. Kamulaştırmayla ilgili sorunlar karşısında ilk olarak uzlaşma yoluna varılması daha faydalı olacaktır. Uzlaşmanın mümkün olmadığı durumlarda ise dava yoluna gidilmesi tek çare olacaktır.

 

Kamulaştırma davaları ile alakalı sorularınıza; bizi arayarak, iletişim formunu doldurarak ya da yazının altına yorum yaparak cevap bulabilirsiniz.

 

Bu yazıyı sosyal medyada paylaşın, herkes bilgilensin:
1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız (No Ratings Yet)
Loading...

Leave a Reply